{"id":472,"date":"2024-07-20T02:06:00","date_gmt":"2024-07-19T22:06:00","guid":{"rendered":"https:\/\/pedaqoq.az\/?p=472"},"modified":"2024-07-26T00:22:27","modified_gmt":"2024-07-25T20:22:27","slug":"milli-menafelere-xidmet-eden-tehsil-siyaseti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pedaqoq.az\/?p=472","title":{"rendered":"M\u0130LL\u0130 M\u018fNAFEL\u018fR\u018f X\u0130DM\u018fT ED\u018fN T\u018fHS\u0130L S\u0130YAS\u018fT\u0130"},"content":{"rendered":"\n<p>Pedaqoji kadrlar\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131na birinci d\u0259r\u0259c\u0259li \u0259h\u0259miyy\u0259t verilirdi<\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259tinin yaranmas\u0131 Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n milli d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik v\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fcd\u0259rkinin inki\u015faf\u0131 tarixind\u0259 misilsiz bir hadis\u0259 idi. Onun m\u00f6vcudlu\u011fu mill\u0259tin b\u00fct\u00fcn sosial qatlar\u0131nda sevincl\u0259 duyulmu\u015f, f\u0259aliyy\u0259ti c\u0259miyy\u0259tin b\u00fct\u00fcn t\u0259b\u0259q\u0259 v\u0259 qurumlar\u0131na, milli h\u0259yat\u0131n h\u0259r sah\u0259sin\u0259 n\u00fcfuz etmi\u015fdi. Az\u0259rbaycan C\u00fcmhuriyy\u0259ti \u00f6z f\u0259aliyy\u0259tind\u0259 milli m\u0259d\u0259niyy\u0259tin: t\u0259hsilin, \u0259d\u0259biyyat v\u0259 inc\u0259s\u0259n\u0259tin inki\u015faf etdirilm\u0259sin\u0259 d\u0259 x\u00fcsusi diqq\u0259t yetirmi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259tinin siyas\u0259tind\u0259 m\u0259d\u0259ni-maarif islahat\u0131ndan dan\u0131\u015fark\u0259n, ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259, Az\u0259rbaycan dilinin d\u00f6vl\u0259t dili elan edilm\u0259si, Bak\u0131 D\u00f6vl\u0259t Universitetinin t\u0259\u015fkili, milli kadrlar yeti\u015fdirm\u0259y\u0259 y\u00f6n\u0259ldilmi\u015f t\u0259dbirl\u0259r, ana dilind\u0259 m\u0259kt\u0259bl\u0259rin a\u00e7\u0131lmas\u0131, az\u0259rbaycanl\u0131 t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259rin ali t\u0259hsil almaq \u00fc\u00e7\u00fcn Avropa \u00f6lk\u0259l\u0259rin\u0259 g\u00f6nd\u0259rilm\u0259si v\u0259 sair t\u0259dbirl\u0259r qeyd edilm\u0259lidir. M\u00fch\u00fcm v\u0259zif\u0259l\u0259rd\u0259n biri maarif sisteminin i\u015fini xalq\u0131n milli m\u0259nafel\u0259rin\u0259 xidm\u0259t etm\u0259y\u0259 y\u00f6n\u0259ltm\u0259k, onu d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyin t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 uy\u011fun \u015f\u0259kild\u0259 yenid\u0259n qurmaq oldu\u011fu \u00fc\u00e7\u00fcn Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259ti h\u00f6kum\u0259tinin h\u0259yata ke\u00e7irdiyi ilk t\u0259dbirl\u0259rd\u0259n biri t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rinin millil\u0259\u015fdirilm\u0259si oldu.<\/p>\n\n\n\n<p>Nazirl\u0259r \u015euras\u0131n\u0131n 1918-ci il 28 avqust tarixli q\u0259rar\u0131 il\u0259 b\u00fct\u00fcn ibtidai t\u0259dris m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rind\u0259 t\u0259hsil \u015fagirdl\u0259rin ana dilind\u0259 apar\u0131l\u0131r, eyni zamanda d\u00f6vl\u0259t dili icbari qaydada t\u0259dris olunurdu . B\u00fct\u00fcn ibtidai m\u0259kt\u0259bl\u0259rd\u0259 v\u0259 orta t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rind\u0259 t\u0259dris d\u00f6vl\u0259t dilind\u0259 apar\u0131l\u0131r, t\u0259drisi bu dild\u0259 olmayan b\u00fct\u00fcn haz\u0131rl\u0131q sinifl\u0259ri l\u0259\u011fv olunurdu. \u015eagirdl\u0259r orta m\u0259kt\u0259bl\u0259rin be\u015finci sinfind\u0259n ba\u015flayaraq t\u0259dris m\u00fc\u0259ssis\u0259sini bitir\u0259n\u0259 q\u0259d\u0259r rus dilind\u0259 oxuyur, Az\u0259rbaycan t\u00fcrk dilini is\u0259 m\u0259cburi f\u0259nn kimi \u00f6yr\u0259nirdil\u0259r. M\u00fc\u0259yy\u0259n edildi ki, ya\u015fay\u0131\u015f m\u0259kanlar\u0131nda c\u0259mi bir t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259si varsa, yuxar\u0131 haz\u0131rl\u0131q sinifl\u0259rind\u0259n ba\u015flayaraq t\u0259drisin rusca apar\u0131ld\u0131\u011f\u0131 paralel sinifl\u0259r a\u00e7\u0131lmal\u0131, m\u00fc\u0259yy\u0259n yerd\u0259 eynitipli bir ne\u00e7\u0259 t\u0259dris m\u00fc\u0259ssis\u0259si olarsa, onlar\u0131n bir hiss\u0259si millil\u0259\u015fdirilm\u0259li, qalanlar\u0131nda is\u0259 d\u00f6vl\u0259t dili m\u0259cburi f\u0259nn kimi ke\u00e7ilm\u0259kl\u0259 t\u0259dris rusca apar\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Millil\u0259\u015fdirm\u0259 siyas\u0259ti ciddi \u00e7\u0259tinlikl\u0259rl\u0259 qar\u015f\u0131la\u015f\u0131rd\u0131. Pedaqoji kadr v\u0259 m\u00fc\u0259llim \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131, laz\u0131mi d\u0259rslikl\u0259rin kifay\u0259t q\u0259d\u0259r olmamas\u0131, t\u0259l\u0259sk\u0259nlik, s\u0259hvl\u0259r v\u0259 \u0259halinin t\u0259rkibind\u0259ki rus v\u0259 erm\u0259ni azl\u0131qlar\u0131n\u0131n Az\u0259rbaycan d\u00f6vl\u0259t\u00e7iliyini tan\u0131mama\u011fa, q\u0259bul etm\u0259m\u0259y\u0259 meyill\u0259nmi\u015f m\u00fcqavim\u0259ti t\u0259hsilin millil\u0259\u015fdirilm\u0259sini \u0259ng\u0259ll\u0259yirdi. Lakin h\u00f6kum\u0259t bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 q\u0259ti m\u00f6vqe tutdu v\u0259 m\u00fcst\u0259qil milli t\u0259hsil siyas\u0259tini davam etdirdi. 1919- cu ilin sonuna olan m\u0259lumatlara g\u00f6r\u0259, Bak\u0131 politexnik v\u0259 kommersiya m\u0259kt\u0259bl\u0259ri, iki ki\u015fi v\u0259 \u00fc\u00e7 q\u0131z gimnaziyas\u0131 istisna olunmaqla, b\u00fct\u00fcn orta m\u0259kt\u0259bl\u0259r millil\u0259\u015fdirilmi\u015fdi .<\/p>\n\n\n\n<p>H\u00f6kum\u0259t \u00e7arizmin m\u00fcst\u0259ml\u0259k\u0259 siyas\u0259tinin a\u011f\u0131r n\u0259tic\u0259l\u0259rini tezlikl\u0259 aradan qald\u0131rmaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131 \u015fagirdl\u0259rin t\u0259hsilin\u0259 x\u00fcsusi diqq\u0259t yetirirdi. Xalq Maarif Nazirliyi orta m\u0259kt\u0259b r\u0259isl\u0259rin\u0259 g\u00f6nd\u0259rdiyi 1919-cu il 7 sentyabr tarixli x\u00fcsusi s\u0259r\u0259ncam\u0131nda az\u0259rbaycanl\u0131 u\u015faqlar\u0131n ancaq millil\u0259\u015fdirilmi\u015f \u0259lifba v\u0259 haz\u0131rl\u0131q sinifl\u0259rin\u0259, h\u0259m\u00e7inin birinci sinifl\u0259r\u0259 q\u0259bul olunmas\u0131 g\u00f6st\u0259ri\u015fini vermi\u015fdi. G\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f t\u0259dbirl\u0259r n\u0259tic\u0259sind\u0259 \u015fagirdl\u0259rin \u00fcmumi say\u0131 i\u00e7\u0259risind\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131lar\u0131n x\u00fcsusi \u00e7\u0259kisi artd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u0259kt\u0259b \u015f\u0259b\u0259k\u0259sinin b\u0259rpa edilm\u0259si m\u0259qs\u0259dil\u0259 h\u00f6kum\u0259t onun maddi-texniki bazas\u0131n\u0131n m\u00f6hk\u0259ml\u0259ndirilm\u0259si, m\u0259kt\u0259b binalar\u0131n\u0131n t\u0259miri, b\u0259rpas\u0131 v\u0259 yeni m\u0259kt\u0259bl\u0259rin tikintisi \u00fc\u00e7\u00fcn v\u0259sait ayr\u0131lmas\u0131 \u00fczr\u0259 t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6r\u00fcrd\u00fc. Nazirliyin g\u00f6st\u0259ri\u015fi il\u0259 m\u00fcxt\u0259lif q\u0259zalarda m\u0259kt\u0259bl\u0259rin b\u0259rpa edilm\u0259sinin smetalar\u0131 haz\u0131rlan\u0131b t\u0259qdim olunurdu. Zaqatalada, G\u00f6y\u00e7ay v\u0259 \u015eu\u015fa q\u0259zalar\u0131nda, ba\u015fqa yerl\u0259rd\u0259 yeni m\u0259kt\u0259bl\u0259r a\u00e7\u0131l\u0131rd\u0131. N\u0259tic\u0259d\u0259 k\u00f6hn\u0259 m\u0259kt\u0259bl\u0259rin xeyli hiss\u0259sinin b\u0259rpas\u0131na, bir s\u0131ra yeni m\u0259kt\u0259bl\u0259r a\u00e7\u0131lmas\u0131na v\u0259 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulmu\u015f layih\u0259l\u0259rin qism\u0259n yerin\u0259 yetirilm\u0259sin\u0259 nail olundu. Bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 orta m\u0259kt\u0259bl\u0259rin yeni proqramlar\u0131n\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn komissiyalar yarad\u0131l\u0131rd\u0131. Komissiyalar \u00fcmumi tarix v\u0259 co\u011frafiya, Az\u0259rbaycan dili v\u0259 \u0259d\u0259biyyat\u0131, riyaziyyat, ilahiyyat \u00fczr\u0259 proqramlar haz\u0131rlay\u0131rd\u0131lar. T\u0259dris m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rinin proqram\u0131na t\u00fcrk xalqlar\u0131 tarixinin d\u0259 daxil edilm\u0259si c\u0259miyy\u0259td\u0259 ba\u015f ver\u0259n millil\u0259\u015fdirm\u0259 prosesi il\u0259 ba\u011fl\u0131 idi. 1919-cu ild\u0259 t\u00fcrk xalqlar\u0131 tarixin\u0259 aid kurs \u00fczr\u0259 proqramlar v\u0259 izahat qeydl\u0259ri haz\u0131rland\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Qad\u0131nlar\u0131n t\u0259hsilin\u0259 x\u00fcsusi diqq\u0259t yetirilirdi. Orta t\u0259hsil m\u00fc\u0259ssis\u0259l\u0259rind\u0259 az\u0259rbaycanl\u0131 q\u0131zlar\u0131n say\u0131 art\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259tinin h\u0259ll etm\u0259li oldu\u011fu m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rd\u0259n biri d\u0259 maarif i\u015f\u00e7il\u0259rinin maddi t\u0259minat\u0131, onlar\u0131n g\u00fcz\u0259ran\u0131n\u0131n yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 idi. 1919-cu ilin sentyabr\u0131nda parlament Az\u0259rbaycan C\u00fcmhuriyy\u0259ti qulluq\u00e7ular\u0131n\u0131n m\u0259vacibinin art\u0131r\u0131lmas\u0131 v\u0259 maa\u015flar\u0131n m\u00fcvafiq \u015f\u0259kild\u0259 sisteml\u0259\u015fdirilm\u0259si haqq\u0131nda qanun q\u0259bul etdi. Bu qanuna g\u00f6r\u0259, m\u00fc\u0259lliml\u0259r\u0259 xeyli imtiyazlar verilm\u0259li, \u0259lav\u0259 i\u015fl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn onlara \u0259m\u0259khaqq\u0131 x\u00fcsusi c\u0259dv\u0259l \u00fczr\u0259 \u00f6d\u0259nilm\u0259li idi .<\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259tinin \u0259n m\u00fch\u00fcm t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259rind\u0259n biri &#8212; \u0259lifba islahat\u0131 da onun maarif\u00e7ilik f\u0259aliyy\u0259tinin v\u0259 xalq t\u0259hsili \u00fczr\u0259 proqramlar\u0131n\u0131n realla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131na xidm\u0259t edirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>1919-cu ilin mart\u0131nda X.M\u0259likaslanovun s\u0259drliyi alt\u0131nda \u0259lifba islahat\u0131 \u00fczr\u0259 x\u00fcsusi komissiya yarad\u0131ld\u0131. T\u0259qdim olunmu\u015f layih\u0259l\u0259rd\u0259n ancaq m\u00fc\u0259llim Abdulla b\u0259y \u018ff\u0259ndiyevin variant\u0131 parlament t\u0259r\u0259find\u0259n b\u0259y\u0259nildi v\u0259 yeni \u0259lifba \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259sas kimi q\u0259bul edildi.<\/p>\n\n\n\n<p>Az\u0259rbaycan C\u00fcmhuriyy\u0259ti h\u00f6kum\u0259ti t\u0259r\u0259find\u0259n iqtisadiyyat, idar\u0259\u00e7ilik v\u0259 m\u0259d\u0259niyy\u0259tin b\u00fct\u00fcn sah\u0259l\u0259ri \u00fczr\u0259 kadrlar haz\u0131rlanmas\u0131na dair proqramlar i\u015fl\u0259nib haz\u0131rlanm\u0131\u015fd\u0131 v\u0259 onlar\u0131n h\u0259yata ke\u00e7irilm\u0259sind\u0259n \u00f6tr\u00fc h\u0259r c\u00fcr imkan v\u0259 m\u00fcmk\u00fcn formalardan istifad\u0259 olunur, kompleks t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcr v\u0259 xeyli v\u0259sait x\u0259rcl\u0259nirdi. Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259ti t\u0259hsil sistemini k\u00f6k\u00fcnd\u0259n yenil\u0259\u015fdirm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn pedaqoji kadrlar\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131na birinci d\u0259r\u0259c\u0259li \u0259h\u0259miyy\u0259t verirdi. Pedaqoji kadrlara olan ehtiyac\u0131n \u00f6d\u0259nilm\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn Maarif Nazirliyi t\u0259r\u0259find\u0259n h\u0259r il respublikan\u0131n m\u00fcxt\u0259lif m\u0259nt\u0259q\u0259l\u0259rind\u0259 d\u00f6rd seminariya a\u00e7\u0131lmas\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulurdu. Qori M\u00fc\u0259lliml\u0259r Seminariyas\u0131n\u0131n m\u00fcs\u0259lman \u015f\u00f6b\u0259si Qazax \u015f\u0259h\u0259rin\u0259 k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fcld\u00fc v\u0259 m\u00fcst\u0259qil seminariyaya \u00e7evrildi. 1919-cu ilin sentyabr\u0131nda Bak\u0131da ki\u015fi seminariyas\u0131 a\u00e7\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Pe\u015f\u0259 t\u0259hsili almaq \u00fc\u00e7\u00fcn az\u0259rbaycanl\u0131lara m\u00fc\u0259yy\u0259n g\u00fcz\u0259\u015ftl\u0259r verilirdi. Maarif nazirinin Bak\u0131 Politexnik M\u0259kt\u0259binin direktoruna \u00fcnvanlanm\u0131\u015f 1919-cu il 30 avqust tarixli s\u0259r\u0259ncam\u0131nda t\u0259klif olunurdu ki, q\u0259bulun dig\u0259r t\u0259l\u0259bl\u0259rin\u0259 uy\u011fun g\u0259l\u0259n b\u00fct\u00fcn az\u0259rbaycanl\u0131 \u015fagirdl\u0259r m\u0259kt\u0259b\u0259 imtahans\u0131z q\u0259bul olunsunlar .<\/p>\n\n\n\n<p>K\u0259nd T\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 \u00fczr\u0259 orta t\u0259hsilin t\u0259\u015fkili d\u0259 m\u00fch\u00fcm m\u0259s\u0259l\u0259 idi. 1919-cu ilin noyabr\u0131nda \u018fkin\u00e7ilik Nazirliyinin k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 \u015f\u00f6b\u0259sind\u0259 k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131n\u0131n m\u00fcxt\u0259lif sah\u0259l\u0259ri v\u0259 bal\u0131q\u00e7\u0131l\u0131q \u00fczr\u0259 t\u0259limat\u00e7\u0131lar haz\u0131rlayacaq ikiillik kurslar\u0131n t\u0259\u015fkili haqq\u0131nda qanun layih\u0259si i\u015fl\u0259nib haz\u0131rland\u0131. G\u0259nc\u0259d\u0259 orta, Nuxa v\u0259 Zaqatalada is\u0259 ibtidai k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 m\u0259kt\u0259bl\u0259rinin a\u00e7\u0131lmas\u0131 q\u0259rara al\u0131nd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Qad\u0131nlar\u0131n pe\u015f\u0259 haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131n t\u0259\u015fkili \u00fczr\u0259 d\u0259 b\u0259zi t\u0259dbirl\u0259r g\u00f6r\u00fcl\u00fcrd\u00fc. Respublikada ali t\u0259hsilin t\u0259\u015fkili m\u0259s\u0259l\u0259si q\u0131z\u011f\u0131n sur\u0259td\u0259 m\u00fczakir\u0259 olunur, Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259tinin qar\u015f\u0131s\u0131nda duran t\u0259xir\u0259sal\u0131nmaz v\u0259zif\u0259 hesab edilirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>H\u0259l\u0259 1918-ci ilin avqustunda Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259ti Tiflis Politexnik \u0130nstitutunun maliyy\u0259l\u0259\u015fdirilm\u0259sind\u0259 i\u015ftirak etm\u0259k haqq\u0131nda m\u0259s\u0259l\u0259ni n\u0259z\u0259rd\u0259n ke\u00e7irmi\u015fdi. Maarif naziri N.Yusifb\u0259yli t\u0259klif etmi\u015fdi ki, h\u00f6kum\u0259t institutun maliyy\u0259l\u0259\u015fdirilm\u0259sini onun Az\u0259rbaycan \u0259razisin\u0259 k\u00f6\u00e7\u00fcr\u00fclm\u0259si \u015f\u0259rti il\u0259 \u00f6z \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcrs\u00fcn.<\/p>\n\n\n\n<p>Bak\u0131da Pedaqoji \u0130nstitutun a\u00e7\u0131lmas\u0131 bar\u0259sind\u0259 Maarif Nazirliyi t\u0259r\u0259find\u0259n qanun layih\u0259si i\u015fl\u0259nib haz\u0131rlanm\u0131\u015fd\u0131. Bak\u0131 Musiqi M\u0259kt\u0259binin bazas\u0131nda konservatoriya a\u00e7\u0131lmas\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259si d\u0259 g\u00fcnd\u0259likd\u0259 idi. Az\u0259rbaycan h\u00f6kum\u0259ti Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 universitetin a\u00e7\u0131lmas\u0131na b\u00f6y\u00fck \u0259h\u0259miyy\u0259t verirdi. M\u0259s\u0259l\u0259nin h\u0259llin\u0259 tezlikl\u0259 nail olmaq m\u0259qs\u0259dil\u0259 professor V.\u0130.Razumovski ba\u015fda olmaqla universitet komissiyas\u0131 t\u0259\u015fkil edilmi\u015fdi. Komissiya q\u0131sa m\u00fcdd\u0259td\u0259 universitetin t\u0259sis edilm\u0259si haqq\u0131nda qanun layih\u0259sini, nizamnam\u0259sini, h\u0259m\u00e7inin 1919-1920-ci t\u0259dris ili \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcv\u0259qq\u0259ti \u015ftat v\u0259 smeta c\u0259dv\u0259ll\u0259rini haz\u0131rlay\u0131b t\u0259qdim etmi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>1919-cu il avqustun 21-d\u0259 D\u00f6vl\u0259t Universitetinin t\u0259sis edilm\u0259si haqq\u0131nda qanun layih\u0259sinin ilkin m\u00fczakir\u0259si g\u00f6st\u0259rdi ki, parlamentin \u0259ks\u0259riyy\u0259ti Az\u0259rbaycan\u0131n elm v\u0259 maarif oca\u011f\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131na raz\u0131d\u0131r. 1919-cu il sentyabr\u0131n 1-d\u0259 parlament Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 D\u00f6vl\u0259t Universitetinin t\u0259sis edilm\u0259si haqq\u0131nda qanun q\u0259bul etdi. Qanunda universitetin d\u00f6rd fak\u00fclt\u0259d\u0259n: tarix-filologiya, fizika-riyaziyyat, h\u00fcquq v\u0259 tibb fak\u00fclt\u0259l\u0259rind\u0259n ibar\u0259t oldu\u011fu g\u00f6st\u0259rilmi\u015f, 1919-cu il sentyabr\u0131n 1-d\u0259n ba\u015flayaraq birillik m\u00fcv\u0259qq\u0259ti \u015ftat v\u0259 smeta c\u0259dv\u0259li, universitet komissiyas\u0131na \u00fc\u00e7 il m\u00fcdd\u0259tin\u0259 ilk rektor v\u0259 dekanlar\u0131, kollegiyaya is\u0259 professorlar\u0131 d\u0259v\u0259t, elmi \u015furaya idar\u0259 hey\u0259ti t\u0259\u015fkil etm\u0259k h\u00fcququ verildiyi \u00f6z \u0259ksini tapm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>1919-cu il sentyabr\u0131n 1-d\u0259n etibar\u0259n f\u0259aliyy\u0259t\u0259 ba\u015flayan Bak\u0131 D\u00f6vl\u0259t Universitetinin ilk rektoru professor V.\u0130.Razumovski, tibb fak\u00fclt\u0259sinin dekan\u0131 professor A.M.Levin, tarix-filologiya fak\u00fclt\u0259sinin dekan\u0131 is\u0259 N.A.Dubrovski t\u0259yin olundular. Universitetd\u0259 d\u0259rs dem\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn Moskva, Rostov, Yekaterinoslav, Xarkov v\u0259 Rusiyan\u0131n dig\u0259r \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rind\u0259n g\u00f6rk\u0259mli alim v\u0259 professorlar d\u0259v\u0259t edildil\u0259r. \u0130lk t\u0259dris ilind\u0259 universitetd\u0259 t\u0259hsil alan t\u0259l\u0259b\u0259l\u0259rin say\u0131 877 n\u0259f\u0259r idi. Bundan ba\u015fqa, universitet\u0259 217 azad dinl\u0259yici q\u0259bul edilmi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Bel\u0259likl\u0259, Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259tind\u0259 \u0259n m\u00fcxt\u0259lif sah\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 y\u00fcks\u0259k ixtisasl\u0131 m\u00fct\u0259x\u0259ssisl\u0259r haz\u0131rlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn b\u00fct\u00fcn imkanlardan istifad\u0259 edilirdi.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Elnur\u0259 ALXASOVA,<br><em>Xa\u00e7maz \u015f\u0259h\u0259ri 9 n\u00f6mr\u0259li tam orta m\u0259kt\u0259bin co\u011frafiya m\u00fc\u0259llimi<\/em><\/strong><\/p>\n<div class=\"pdfprnt-buttons pdfprnt-buttons-post pdfprnt-bottom-right\"><a href=\"https:\/\/pedaqoq.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fposts%2F472&print=pdf\" class=\"pdfprnt-button pdfprnt-button-pdf\" target=\"_blank\" ><\/a><a href=\"https:\/\/pedaqoq.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fposts%2F472&print=print\" class=\"pdfprnt-button pdfprnt-button-print\" target=\"_blank\" ><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/pedaqoq.az\/wp-content\/plugins\/pdf-print\/images\/print.png\" alt=\"image_print\" title=\"\u041f\u0435\u0447\u0430\u0442\u044c \u043a\u043e\u043d\u0442\u0435\u043d\u0442\u0430\" \/><\/a><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pedaqoji kadrlar\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131na birinci d\u0259r\u0259c\u0259li \u0259h\u0259miyy\u0259t verilirdi Az\u0259rbaycan Xalq C\u00fcmhuriyy\u0259tinin yaranmas\u0131 Az\u0259rbaycan xalq\u0131n\u0131n milli d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":473,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[35],"tags":[],"class_list":["post-472","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-mlm"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pedaqoq.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/472","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pedaqoq.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pedaqoq.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pedaqoq.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pedaqoq.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=472"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/pedaqoq.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/472\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":474,"href":"https:\/\/pedaqoq.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/472\/revisions\/474"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pedaqoq.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/473"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pedaqoq.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=472"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pedaqoq.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=472"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pedaqoq.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=472"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}